Als jokken de waarheid is

Ik beken dat ik in het verleden verhalen net iets mooier heb gemaakt, of delen van het verhaal niet helemaal verteld heb. Als het een leugentje is om best wil, dan is er wat mij betreft niets aan de hand. Maar er is een groot verschil tussen jokken en liegen. Jokken gebeurt meestal onbewust, en als je het onderscheid kunt maken tussen goed en  kwaad en je verteld dan niet de waarheid dan noem ik dat liegen. Het gebeurt dan bewust en met een reden. Liegen krijgt ook altijd meer aandacht dan jokken, omdat er opzet in het spel is. Men wil uiteindelijk graag de reden van liegen achterhalen, als er argwaan is. Ik heb liegen afgeleerd en weet dus als geen ander wat het met je doet, als je met de bruine billen, bloot moet. Maar het lucht op kan ik u ook verzekeren.

En stel………stel dat er mensen in wereld zijn die consequent liegen maar door hun positie, macht, onschendbaarheid, onbereikbaarheid of de mazen van het toelaatbare net niet of een heel klein beetje de grens van de waarheid overschrijden? Stel.

Laat ik wat chaos veroorzaken in uw hoofd door te beweren dat elk mens, laat zeggen, ongeveer drie maal daags jokke brokt. U niet natuurlijk, maar een ander. Piemelmensen liegen iets meer in in hun eigen belang en de niet-Piemelmensen, wat meer door het geven van onterechte complimenten. Zoals man tegen zijn vrienden in de kroeg zegt: ik heb wel vijftien bier op en tegen zijn vrouw: nee, joh een paar glazen meer waren het er echt niet. Of we verzinnen een smoes omdat we iets vergeten zijn, en de waarheid niet durven te zeggen. Dus eigenlijk zijn leugens ook een beetje het glijmiddel van de sociale onderonsjes. Zegt maar: een nep jas die je beschermt. En als je partner na jaren huwelijk of samenwonen eindelijk ophoudt met het vragen(?), dan hoef je dus ook niet meer te liegen nietwaar!

Maar laat ik de mensen even voor wat ze zijn, en neem internet als voorbeeld. Ik schat in dat een derde deel van de vacatures niet waar zijn en menig werkgever ongrijpbaar liegt. Iedereen iets over de ander online kan zetten wat niet waar is, en de gedaante krijgt van een twijfel. Uitspraken van politici die gewoonweg niet waar zijn, maar zich daarover nauwelijks hoeven te verantwoorden. Forums waar veelal anoniem, de nodige leugens verspreid worden over van alles en nog wat. Hoe eng is internet dan?

Hoe kun je het liegen ontdekken? Om te beginnen kun je op veel meer letten dan woorden. Context, structuur en hoe zaken overkomen zijn belangrijk. Wat ze zeggen en de lichaamstaal, is een combinatie die vaak boekdelen spreekt. Voor elke vertelde leugen moet je er een aantal bij verzinnen, om de eerste leugen overeind te blijven houden. Men moet steeds blijven nadenken wat hij of zij zegt. Ben je eerlijk, dan val je namelijk terug op gesprekken, gebeurtenissen, namen, gevoelens, etc. Je hoeft niets te verzinnen.

En de Pluis weet het allemaal zo goed, niet dus! Ik had een werkgever die werkelijk alles bij elkaar loog en ermee weg kwam, iemand eens een stevig bedrag geleend en nooit meer terug gezien, een keer mijn huisbaas aan de kletspijp gehad, omdat ik haar attendeerde op het feit dat de huur van mijn ”kot” niet was afgeschreven. Was niet waar, om twee weken later mij een prachtige sommatie brief te sturen en het eerdere gesprek niet meer op haar netvlies stond.

Kortom, een beetje anders vertellen mag niet, maar er zijn er velen die zich er niets van aan trekken en het toch (kunnen en mogen) doen. En nogmaals, hoe hoger in de boom hoe moeilijker het schijnbaar is om de leugen te ontkrachten. Gelukkig is er nog een vorm van persvrijheid is dit land. In het bijzonder onderzoeksjournalisten, die hebben een neus voor onwaarheden. Heerlijke mensen, waar de Pluis af en toe stinkend jaloers op is. Zonder aanzien des persoon, toetsen. Prachtig. Maar een Mastodont die ook democratie heet, heeft soms een beschermingsfactor van + 100.

Een kracht om een leugen niet aan het daglicht te tonen, is naast o.a. macht en onbereikbaarheid het verzorgen van de nodigde rugdekking. Onvoorwaardelijke trouw en het dienen van belangen. Het gebeurt nog steeds.

Ik twijfel soms in al mijn oprecht- en onwetendheid over de informatie die mij bereikt. Kloppen de redenen waarom wij in naam van anderen ten strijde trekken tegen vreemde volkeren. Groeit de economie nu wel of niet genoeg. Waarom kunnen sommige Managers liegend overeind blijven. Spreekt de Rechterlijke macht wel recht en is de Kerstkrans in mijn bijna-dood-complex nu wel of niet gejat door een bewoner?

Ik weet soms niet wat nu een leugen is, en wat niet. Zelfs Joop de Beagle jokt en liegt. Een kapot getrokken vuilniszak wordt glashard door hem ontkend. Een kussen wat aan flarden is gescheurd wordt zittend, met de gebogen Joop nek, naar het rijk der fabelen verwezen. En een in de dagenraad gedraaide zeer forse drol, is zeker niet van hem.

Alles jokt en liegt. Maar ik niet meer ik heb CC.

Stem op deze column!