Komma

De komma is van alle leestekens de nietigste, maar met zijn voorkomen als een kleuterpiemel is het tot ongehoorde prestaties in staat. Een opschepperige rij nullen geplaatst vóór die komma, kan hij door simpel naar links te huppelen, degraderen tot wáre nullen. Voor de zwak rekenkundige een illustratief sommetje: 1000000, en 1,000000. Met een sprongetje naar rechts maakt de nederige komma hen weer tot knapen van gewicht. Flikt die komma dat geintje op uw bankrekening, dan bent u of miljonair of kale neet en “afgebrand”(Bargoens voor zonder cent op zak)

De komma heeft nog andere kwaliteiten. Het is het, een schrijver ten dienst staande hulpmiddel om de ogen van de lezer ervan te weerhouden ál te snel langs de regels te galopperen. Het maant tot korte rustpauzes, om het gelezene te laten bezinken in de grijze hersenmassa.
Ook in mijn leven speelde die komma een rol. In mijn zakendoen en administratie. Dat was een wat weidse naam. Hiertoe moet ik die komma even in de streek laten. Straks komt hij weer op de proppen.

Mijn “administratie” was uiterst simpel, maar waterdicht. De schuldenaars daarin geboekt, kregen geen enkele kans hun betalingslot te ontkomen door vergeetachtigheid van mijn kant. Zij stonden “blank” of “gestreept”. Ik bezat een boek van kloek formaat waarin naam, adres, het geleverde, prijs en datum van de transactie met de cliënt onuitwisbaar op het gelinieerde papier geëtst was. De aanblik van ’s mans naam, kon ik de eerste vier, vijf weken wel velen, maar naarmate de betalingstermijn van één maand verstreek, werd gaandeweg mijn gramschap gewekt. Al of niet met opzet, feit was, de klant stond “blank” en werkte niet mee “gestreept” te worden door mij de mij toekomende penningen over te maken. Want dán pas haalde ik een forse streep door heel de rataplan. U ziet, een debiteurenadministratie zo eenvoudig en doeltreffend als het uitpiesen van een sigarenpeuk.

Soms verschafte ik, na een transactie de cliënt een “orderbevestiging”. Dat was een met balpen beschreven blaadje uit een commissieboekje. De daarop vemelde gegevens en overeenkomst werd door mij bekrachtigd door een handtekening in woeste krullen. Hiermee nagelde ik mijzelf vast aan het geschrevene.
Er waren echter leperiken, die zo’n bonnetje bewaarden, om bij aflevering één en ander te verifiëren.

Zo sloot ik eens een handeltje af met een nijverige middenstander tot levering van duizend drukwerkjes waar de man een oprechte behoefte aan had. De kunstwerkjes zouden hem ter hand gesteld worden tegen negen cent per stuk. Dat was op basis van “een man een man, een woord, een woord” afgesproken en met handslag bekletterd. Derhalve wist de snaak drommels goed wát hij zich op de hals gehaald had. Daar hij echter tot het wantrouwende soort behoorde, die eeuwig twijfelen aan de goede bedoelingen der medemensen, verlangde en verkreeg hij zijn “orderbevestiging” ondanks dat “een man een man”, enz. Het duveltje, dat ook typografen vaak de das omdoet, nam ook mij bij de benen. In mijn blijdschap om de verkregen order, pende ik neer: 1000 stuks à f., 009 per stuk, ofwel 9/10 deel van een cent. De komma (daar is-ie weer) was een plaats naar links gehupt!
Bij aflevering en tonen van mijn nota, groot 90 gulden, kreeg ik met die dekselse komma te maken. De schurk had zijn bonnetje bewaard, wéés mij op de gehuppelde komma en bleek niet bereid mij méér dan 9 gulden ter hand te stellen, zich vastklampend aan die vervloekte bon én de misdadige komma. Daar mijn drukker 60 gulden voor zijn gedruk had verlangd, waren er 51”pegels” (Bargoens voor guldens) naar de Filistijnen. Ik had juridisch geen poot om op te staan, dankzij dat miezerige haakje. De negen gulden, die ik tenslotte giftig in ontvangst nam, heb ik geofferd aan een goed doel. De bond tot instandhouding van Schipperskeessies.

Pleister op de wonde was, dat ik wist wat hij niet wist. Namelijk dat het schone drukwerk met zo’n slechte inkt bedrukt was, dat het al voor de lezer vervaagde, vóórdat hij het eind van de gedrukte tekst bereikt had.
Maar toch… het was géén werk van die komma. Niet eerlijk van hem, zogezegd.

Th.G.Baalman Baalman Blog